Beint á leiđarkerfi vefsins

Annađ

1. Október 2017

HALLVEIG FRÓĐADÓTTIR OG SAGA SÖGUNNAR

MBLBirtist í helgarblaði Morgunblaðsins 30/01.10.17.
Sagan er ekki bara atburðir og atburðarás. Sagan er líka skilningur okkar á þeirri atburðarás, háður því hvernig samtíminn skilur sjálfan sig hverju sinni. Þarna er að finna sögu sögunnar. Hún er spegill líðandi stundar á fortíð sína.

Á öndverðri öldinni sem leið spurðu sósíalistar um hvar hinna vinnandi handa væri getið í sögunni. Okkar samtími horfir til stöðu kvenna.

Þetta kom upp í hugann þegar ég á dögunum gerðist leiðsögumaður tveggja ungra stúlkna um söfn Reykjavíkur. Þar á meðal komum við í safn Einars Jónssonar að Hnitbjörgum á Skólavörðuholti. Var okkur þar vel tekið og sagt margt fróðlegt um þennan merka listamann. Þar á meðal sáum við frumgerð hans af styttu Ingólfs Arnarsonar sem nú gnæfir glæsileg, efst á Arnarhóli. Að lokinni heimsókn okkar í Hnitbjörg lá leiðin einmitt þangað, á Arnarhól að skoða Ingólf.

En hvar var Hallveig, kona Ingólfs? Við lögðumst í rannsóknarvinnu, fundum Hallveigarstaði og Hallveigarstíg og minntumst þess að á meðal nýsköpunartogaranna svonefndu, sem keyptir voru hingað til lands eftir lok seinna stríðs,  var vissulega  að finna Ingólf Arnarson en einnig togarann Hallveigu Fróðadóttur.

Síðan fórum við á Þjóðminjasafnið og Landnámssýninguna í Aðalstræti sem er mjög fróðlegt og skemmtilegt að heimsækja. Þarna var þeirra vissulega rækilega getið, Ingólfs og Hallveigar og öndvegissúlurnar voru á sínum stað, þótt söguskoðun samtímans sé að verða ráðandi í framsetningu og skýringartextum. Þar er horft til landsins gæða þegar leitað er skýringa á búsetu landnámsmanna fremur en til forlagatrúarinnar sem frásögnin af öndvegissúlunum ber keim af. Sú frásögn gæti þó staðist sögulega rýni og þarf auk þess að halda til haga sögu sögunnar vegna! Leiðsögumaður okkar á Landnámssýningunni flutti okkur fróðlegt erindi um framleiðslu á vaðmáli og útflutningi á því til seglagerðar fyrr á tíð. Þarna værum við komin inn á verksvið kvenna sem án efa yrði betur kannað á komandi tíð.

Annars fer því fjarri að í íslenskum söguritum sé hlutur kvenna fyrir borð borinn. Ari fróði setti tóninn í frásögn sinni af landnáminu í Íslendingabók. En það þurfti þó vökul augu síðari tíma til að halda að okkur hlutdeild kvenna í sögunni þegar þjóðfrelsisbarátta 19. og 20. aldar varð altekin af frásögnum af „feðrunum frægu" og „frjálsræðishetjunum góðu".

Í inngangsorðum að bók sinni, Öndvegissúlurnar, sem kom út 1955, og var tileinkuð „íslenskri æsku" segir höfundurinn, kvenréttindafrömuðurinn, Laufey Vilhjálmsdóttir:  „Engin þjóð í heimi á jafn-undurfagrar sagnir um fyrstu tildrög höfuðborgar lands síns og íslenska þjóðin. Sögulegt er ævintýrið um ungu hjónin, Hallveigu og Ingólf, Helgu og Hjörleif , er lögðu út á hafið ásamt fólki sínu með þeim ásetningi að nema nýtt land er yrði fósturland þeirra í framtíðinni..." Síðar í bókinni minnir Laufey lesandann á að það í kaflafyrirsögn að það hafi verið „vegna konu að Ísland byggðist".

Fer ég ekki nánar út í þá sálma en kem nú að erindinu. Væri ekki ráð að efna til hugmyndaveislu þar sem listamönnum væri boðið að setja fram tillögu um minnisvarða um Hallveigu Fróðadóttur þar sem hún  kallist á við bónda sinn á Arnarhólnum?

Reykvíkingar vilja varla vera eftirbátar Akureyringa sem um miðja síðustu öld settu upp myndarlega styttu Jónasar S. Jakobssonar af þeim Helga magra og Þórunni hyrnu þar sem þau standa hlið við hlið og horfa út Eyjafjörðinn.

Þegar afarnir fara síðan með sjö ára dætradætur sínar í skoðunarferð um Reykjavík eftir þrjúhundruð ár staðnæmast þau við glæsilega veggmynd af Hallveigu Fróðadóttur og minnast þess að í byrjun 21. aldarinnar hafi Reykvíkingar sýnt Hallveigu, holdgervingi kvenna til forna, sama sóma og Ingólfi manni hennar einni öld fyrr. Afanum og stúlkunum tveim mun án efa þykja það hafa verið merkilegt framlag til sögu sögunnar.


Bréf til síđunnarRSS Fréttaveita

Frá lesendum

20. September 2018

HERĆFINGAR NATÓ MEĐ MEIRU

Herskipin nú hópast að
í heræfingum gellur.
Og flugvélar hér fylltu hlað
að sækja Kanamellur.
Pétur Hraunfjörð

16. September 2018

ŢARF AĐ TALA SKÝRAR UM PENINGAÖFLIN

Sæll Takk fyrir fundinn fyrr í dag (í gær). Verður hægt að nálgast glærurnar og upptöku af fundinum? ... Eitt sem mér fannst nokkuð einkennilegt var að mikið var talað um peningaöfl en samt ekki hver þau í raun væru í núverandi samfélagi. Orðin ferðaþjónustua og hótel voru lítið sem ekkert notuð. Það gæti enginn sagt að VG hefði gert neitt nema að beygja sig niður fyrir þeim öflum á kostnað íbúa borgar og lands. Líf dásamar airbnb og heldur áfram núverandi meirihluta. Katrín talar á móti skattalagabreytingum því hún vinni gegn minni félögum. SJS gerir lítið út umhverfisáhrifum ferðaþjónustunnar ...
Daníel Þór

12. September 2018

ŢEGAR JÓAKIM VON AND FĆR VÖLDIN

Þakka þér fyrir að standa fyrir fundi um braskavæðingu borgarinnar. Ég hvet sem flesta að leggja leið sína í Efstaleitið og verða vitni að því sem þar er að gerast. Í stað opins fallegs svæðis þar sem Útvarpshúsið naut sín vel er nú komin mini-Manhattan nema að á Manhattan hefði þetta aldrei verið leyft! Vísa ég þar í Central Park sem ...
Jóel A.  

12. September 2018

HAG-FRĆĐINGAR TIL LIĐS VIĐ SA

Kjararáðið kepptist við,
k
aupið hækka toppa.
Fjögur prósent fáið þið,
flóðið viljum stoppa.
Kári

23. Ágúst 2018

MEIRIPOKA-MENN HANNESAR

Meiri pokann margur vó,
Mammons trú þeir játa.
Í minni pokann mega þó,
menn við dauða láta.
Kári

21. Júlí 2018

TIL HAMINGJU!

Nú sjötugur ´ann segist vera
og sennilega er rétt
En ellina mega ýmsir bera
Ögmundur gerir það létt.
...
Pétur Hraunfjörð

19. Júlí 2018

Á AFMĆLISDEGI ÖGMUNDAR

Árin jarðnesk aldrei tel,
endar víst með tapi.
Innri maður yngist vel,
oft að sama skapi.
Kári

15. Júlí 2018

HUGSAĐ TIL VINAR

Brátt áratugina sérðu sjö
samt gefurðu lítið eftir
Ævikvöld eignist eflaust tvö
Þar ekkert ykkur heftir!!
...
Pétur Hraunfjörð

21. Júní 2018

NÚ ÁHUGI MINN ALLUR FÓR

Nú áhugi minn allur fór
er af leið var haldið
Katrín valdi auðvalds-kór
og kaus Íhaldið.
...
Pétur Hraunfjörð

17. Júní 2018

Í FRAMHALDI AF OLÍFUVIĐAR-GREIN

Í framhaldi af grein þinni um Ólífuviðargrein þá er vert að rifja upp ferð Apolli 11 til tunglsins í júlí 1969. Merki ferðarinnar (Mission Emblem) var hannað af geimförunum sjálfum. Þeir komu upp með þá hugmynd að nota ameríska örninn og tunglferjan sjálf var kölluð "Eagle". Í lokafasa hönnunarferlisinu þótti geimförunum útlit arnarins vera of ...
Sveinn V. Ólafsson


BSRBVGAlţingi

Póstlisti

Hér ađ neđan geturđu skráđ ţig á póstlista Ögmundar. Skráđir ađilar fá reglulega sent fréttabréf í tölvupósti.




Afskrá | Breyta skráningu

Frjálsir pennar

3. Júlí 2018

Kári skrifar: ŢJÓĐAREIGN OG KVÓTAKERFI Í LJÓSI SAMKEPPNIS-RÉTTAR

... Löggjafinn, Alþingi, er hins vegar rígbundinn margskonar hagsmunaöflum sem í raun stjórna ferðinni og því ekki við miklu að búast úr þeirri áttinni. Umræða um „hag­ræðingu" kemur fyrir lítið, eigi menn ekki það sem hagræðingin snertir. Með öðrum orðum; eignarréttur íslensku þjóðarinnar var hafður að engu. Þjóðareign varð að „þjófaeign". Það er kjarni málsins. Hið svokallaða „framsal" er því lögleysa frá upphafi þegar af þeirri ástæðu. Þar að auki hefur íslenska þjóðin notið í litlu meintrar hag­ræðingar sem hefur að stærstum hluta endað í vösum braskara og hluthafa útgerðarfyrirtækja ...

10. Apríl 2018

Hrafn Magnússon skrifar: LEIFTURSÓKN FRÁ HĆGRI

Fyrir nokkru las ég bók Þorleifs Óskarssonar, sagnfræðings, um SFR, stéttarfélag í almannaþjónustu. Félagið hét reyndar SFR, starfsmannafélag ríkisstofnana, þegar ég gegndi framkvæmdastjórastörfum fyrir félagið á árunum 1973 til 1975. Bókin kom út í apríl á liðnu ári og er heiti hennar  „Saga baráttu og sigra í sjötíu ár". Bók Þorleifs er afar fróðleg og prýdd mörgum myndum. Ég hefði talið ákjósanlegt að nafnalisti væri aftast í bókinni, en tilvísanir, heimildir og myndaskrá eru hins vegar til fyrirmyndar.  Þá eru viðtölin við ýmsa fyrrverandi og núverandi forystumenn félagsins upplýsandi og gefa fyllri mynd af starfsemi SFR. Við lestur bókarinnar sakna ég þó þess að ekki sé getið um ...

13. Mars 2018

Jón Karl Stefánsson skrifar: VARĐANDI NEIKVĆĐA UMFJÖLLUN UM VANESSU BEELEY OG TIM ANDERSON

Eins og við mátti búast vakti fyrirlestur Vanessu Beeley ásamt útgáfu bókar Tim Andersons, Stríðið gegn Sýrlandi, sterk viðbrögð, bæði jákvæð og neikvæð. Einnig var viðbúið að viðbrögðin í neikvæðu áttina væru ekki efnisleg, heldur beint gegn persónum höfundar og þeirra sem buðu Vanessu til Íslands. Það er rétt að svara bæði þeirri gagnrýni sem komið hefur upp og einnig að lýsa stuttlega því sem kemur fram í bók Tims Andersons og einnig því sem ekki kemur fram þar, um tilgang útgáfunnar og þætti þýðenda í þessu öll saman. Bók Tims Andersons er mjög ítarleg, hvað heimildavinnu varðar. Þeir sem vilja ...

Slóđin mín:

Annađ

Stjórnborđ

Forsíđa vefsins Stćkka letur Minnka letur Senda ţessa síđu Prenta ţessa síđu Veftré Hamur fyrir sjónskerta