Beint á leiđarkerfi vefsins

Annađ

15. Nóvember 2017

SIGURJÓN, TOLSTOJ OG ŢORGEIR

Sigurjón FriðjónssonÁ eftirfarandi hátt skapast hugrenningatengslin sem raða þessum mönnum saman í fyrirsögn:

Nýlega sótti ég samkomu í Norræna húsinu til minningar um Sigurjón Friðjónsson en á þessu ári eru eitt hundrað og fimmtíu ár liðin frá fæðingu hans norður í Þingeyjarsýslu.

Athygli mín beindist að þessum gáfaða og djúphygla manni fyrir nokkuð löngu síðan en samstarfskona mín til margra ára á BSRB, Svanhildur Halldórsdóttir, er barnabarn hans.  Svanhildur sem augljóslega er barnabarn afa síns, færði mér að gjöf rit hans, Skriftamál einsetumannsins, eftir að ég hafði beðið hana að segja mér af honum.

Skemmst er frá því að segja að ég heillaðist af þessu litla kveri og hef oft vitnað í þá speki sem þar er að finna. Ekki síst um kærleikann, til dæmis þetta:
„Sólin vinnur ekki á ísunum , þegar hún byrjar að hækka á lofti. En þó fer svo að lokum , að þeir renna og verða að lífslindum sumarblómans. Líkt er því varið með kærleikann og mannssál, sem bundin er í klaka blindrar eigingirni. Stöðugir velvildargeislar vinna á þeim klaka að lokum og kenna manninum hvað lífið í fyllingu sinni er."

... og um menntun sem hann segir vera annað og meira en fróðleik:
„Sá er fróður, sem margt veit. En menntaður er sá, sem þroskað hefir skynsemi sina og ímyndunarafl, vilja sinn og framkvæmdaþrótt. Menntaður sá, sem tamið hefir og þroskað allt það gott, sem í honum býr og reitt upp illgresi sálarinnar. Til þessa er fróðleikur hjálpartæki þegar rétt er stefnt. En of oft verður hann það ekki."

TolstoyÁ fyrrnefndri minningarhátíð í Norræna húsinu voru lesin ljóð og sungin lög við ljóð Sigurjóns og Arnhildur Arnaldsdóttir flutti stórgott erindi um þennan langafa sinn. Hún nefndi á meðal annars andans menn sem Sigurjón hefði horft til, þar á meðal hefði verið rússneski rithöfundurinn og hugsuðurinn, Leó Tolstoj, hinn kristni anarkisti sem ég leyfi mér að nefna svo, en hann hefur verið mér hugleiknari en flestir andans menn, nánast frá unglingsárum.

Það merkilega er að áður en ég fræddist af Arnhildi Arnaldsdóttur, hafði ég stundum þóst greina sameiginlegan þráð í þankagangi þeirra Sigurjóns og Tolstojs um eilífðarmálin en einnig í innsæi þeirra og skilningi á hinu óræða í tilverunni, því sem aldrei verður sagt nema á ljóðrænan hátt - nokkuð sem fáum er gefið að miðla.

Þess má geta að Hið íslenska bókmenntafélag hefur nú endurútgefið Skriftamál einsetumannsins og er bókin nú fáanleg í bókabúðum.

En hvers vegna minnast á Þorgeir Ljósvetningagoða í sömu andrá og Sigurljón Friðjónsson. Um þann fyrra vitum við lítið, hinn síðarnefnda talsvert; hugsun þeirra eflaust gerólík. Um það vitum við þó ekki.

En hugrenningatengslin verða þegar mér er hugsað til þjóðkirkjunnar íslensku og hvernig þjóðin hefur verið reiðubúin að taka henni á þeirri forsendu að sameinast innan veggja hennar en þó þannig að það sem gerðist innra með hverjum manni sé hans mál. Reyndar gerði Sigurjón svo miklar kröfur til kirkjunnar og þess sem þar var sagt í nafni trúar, að hann gat ekki gert við hana sátt.

En hvað sem því líður þá höfðar nálgun Sigurjóns Friðjónssonar til mín þegar hann tekst á við hið óræða í tilverunni - hið „óseigjanlega".  Og þrátt fyrir djúpa trú hans þá er hún fyrst og fremst á hið góða og mikilvægi þess að leggja rækt við það. Umgjörðin er síðan annað mál.

Þorgeir LjósvetningagoðiOg það er þarna sem tengingin verður við Þorgeir Þorkelsson lögsögumann frá Ljósavatni þegar hann vildi gera alla menn á Íslandi kristna árið eitt þúsund. Hann var þá vel að merkja Ljósvetningagoði og fór fyrir Ásatrúarmönnum í andstöðu þeirra við kristinn sið sem þá átti vaxandi fylgi að fagna.

Niðurstaða Þorgeirs var sú að okkur bæri umfram allt að forðast átök um umgjörðina; innri sannfæringu hvers og eins bæri hins vegar að virða. Hér skyldu vera ein lög og einn siður sem byggðist á umburðarlyndi. „En nú þykir mér það ráð, að vér látim og eigi þá ráða, er mest vilja í gegn gangast, og miðlum svo mál á milli þeirra, að hvorirtveggju hafi nokkuð síns máls, og höfum allir ein lög og einn sið. Það mun verða satt, er vér slítum í sundur lögin, að vér munum slíta og friðinn."

Hinn 22. október sl., vísaði ég nokkuð til þessa í útvarpsviðtali sem þeir áttu við mig Ævar Kjartansson og Hjalti Hugason í þáttaröð þeirra um Martein Lúther og íslensku þjóðkirkjuna í tilefni þess að 500 ár eru liðin frá því að Lúther sagði skilið við katólskuna.

Þátturinn er hér: http://ruv.is/sarpurinn/ras-1/samtal/20171022


Bréf til síđunnarRSS Fréttaveita

Frá lesendum

19. Júlí 2018

Á AFMĆLISDEGI ÖGMUNDAR

Árin jarðnesk aldrei tel,
endar víst með tapi.
Innri maður yngist vel,
oft að sama skapi.
Kári

15. Júlí 2018

HUGSAĐ TIL VINAR

Brátt áratugina sérðu sjö
samt gefurðu lítið eftir
Ævikvöld eignist eflaust tvö
Þar ekkert ykkur heftir!!
...
Pétur Hraunfjörð

21. Júní 2018

NÚ ÁHUGI MINN ALLUR FÓR

Nú áhugi minn allur fór
er af leið var haldið
Katrín valdi auðvalds-kór
og kaus Íhaldið.
...
Pétur Hraunfjörð

17. Júní 2018

Í FRAMHALDI AF OLÍFUVIĐAR-GREIN

Í framhaldi af grein þinni um Ólífuviðargrein þá er vert að rifja upp ferð Apolli 11 til tunglsins í júlí 1969. Merki ferðarinnar (Mission Emblem) var hannað af geimförunum sjálfum. Þeir komu upp með þá hugmynd að nota ameríska örninn og tunglferjan sjálf var kölluð "Eagle". Í lokafasa hönnunarferlisinu þótti geimförunum útlit arnarins vera of ...
Sveinn V. Ólafsson

7. Júní 2018

„SKILAR SÉR MEST TIL ŢEIRRA STĆRSTU"

Við sjáum lekinn ljótan
Þar lítið var um þref
gjaldlítinn gaf ´ún kvótann
ei Lilju fyrirgef.
Pétur Hraunfjörð

28. Maí 2018

LÍTIĐ MAĐUR SEGJA MÁ

Lítið maður segja má
orðin margir bera
sannleika að segja frá
sjaldan aðrir gera.
Málavexti þá muna skalt
ef margir á þig hlýða
Og ekki bæta í sárið salt
sem aðrir fyrir líða.
Pétur Hraunfjörð

19. Maí 2018

SVO ER ÖNNUR TEGUND FROĐUFRÉTTA

... Þakka pistilinn um daginn um hvernig fjölmiðlamenn forheimska opinbera umræðu um stjórnmál með að slá upp fyrirsögn um ýmis mál og með viðbótinni "segir stjórnmálafræðingur" í meginmáli. Í aðdraganda kosninga halda þeir sínu striki með þetta en bæta við annarri tegund froðufrétta sem felst í því að skrifa fyrirsögn hvern dag um hvort meirihlutar standi eða falli. Í meginmáli er síðan vísað til skoðanakannana. Sífelldar fréttir af skoðanakönnunum er sennilega einföld leið til að fylla síður blaða og framkalla uppgerða spennu í stað þess að taka til umfjöllunar viðfangsefni stjórnmála og mikilvægi almannaþjónustu fyrir lífskjör. Aukið vægi ...
Sigfinnur

18. Maí 2018

BARNAVERNDAR-MÁL EIGA BETRA SKILIĐ EN AĐ RÁĐIST SÉ GEGN EFTIRLITS-AĐILUM

Sæll Ögmundur. Takk fyrir góða og tímabæra grein þína um fréttaflutning af barnaverndarmálum. Ég var rétt í þessu að lesa einkar einkennilega grein eftir Auði Jónsdóttur á vef Kjarnans, en hún virðist ímynda sér að ábending þín í lok greinarinnar um möguleg tengsl blaðamanns Kjarnans og aðila sem barnaverndarmálum - að þarna sé að finna tengsl ekkert síður en annars staðar - sé megininntakið í umfjöllun þinni. Það er afskaplega undarlegur málflutningur, órökvís og óheiðarlegur, og mér finnst þessi mikilvægi málaflokkur eiga betra skilið en slíka útúrsnúninga. Maður veltir fyrir sér ...
Þorsteinn Siglaugsson 

16. Maí 2018

GETUR EKKI ORĐA BUNDIST

Var að lesa það sem félagi Einar Ólafsson ritar. Eg get ekki orða bundist: Að jafna einni skelfilegustu harðstjórn sem mannkynið hefur nokkru sinni upplifað við Evrópusambandið botna eg ekkert í. Evrópusambandið hefur verið byggt á grundvallarmannréttindum og að útfæra lýðræði á kannski eitthvað öðruvísi hátt en íhaldinu á Íslandi hugnast. Í mínum augum er fáni Evrópusambandisin tákn um betra lýðræði og aukin mannréttindi. Og að ala á tortryggni gagnvart því sem vel hefur verið gert skil eg ekki. Vilja menn þessa endalausu vitleysu með þennan efnahagsleik með ...
Guðjón Jensson

4. Maí 2018

MÁLAVEXTIR OG MĆĐRAHYGGJA

Ég þakka þér fyrir að greina frá allri þessari uppákomu í Velferðarráði varðandi hæfni Braga. Er það ekki rétt skilið að afskipti Braga snéru aðeins að því að amman fengi að umgangast barnabörn sín áður en hún dæi? Og eins og þú segir, hefði verið ámælisvert og vanræksla ef Bragi hefði ekki haft afskipti af því. Það hefur nú komið fram að ástæða hefur verið til að Barnaverndarstofi skipti sér af/komi með athugasemdir á starfsháttum barnaverndarnefnda á t.d. höfuðborgarsvæðinu í gegnum tíðina, eins og hefur komið fram í fjölmiðlum. Ég leyfi mér að vitna í eftirfarandi: "Í umræðu sem spannst um þessa lagasetningu og aðkomu mína að henni var ég harðlega gagnrýndur fyrir að draga taum mæðra - væri mæðrahyggjumaður eins og ...
Ari Tryggvason


BSRBVGAlţingi

Póstlisti

Hér ađ neđan geturđu skráđ ţig á póstlista Ögmundar. Skráđir ađilar fá reglulega sent fréttabréf í tölvupósti.




Afskrá | Breyta skráningu

Frjálsir pennar

3. Júlí 2018

Kári skrifar: ŢJÓĐAREIGN OG KVÓTAKERFI Í LJÓSI SAMKEPPNIS-RÉTTAR

... Löggjafinn, Alþingi, er hins vegar rígbundinn margskonar hagsmunaöflum sem í raun stjórna ferðinni og því ekki við miklu að búast úr þeirri áttinni. Umræða um „hag­ræðingu" kemur fyrir lítið, eigi menn ekki það sem hagræðingin snertir. Með öðrum orðum; eignarréttur íslensku þjóðarinnar var hafður að engu. Þjóðareign varð að „þjófaeign". Það er kjarni málsins. Hið svokallaða „framsal" er því lögleysa frá upphafi þegar af þeirri ástæðu. Þar að auki hefur íslenska þjóðin notið í litlu meintrar hag­ræðingar sem hefur að stærstum hluta endað í vösum braskara og hluthafa útgerðarfyrirtækja ...

10. Apríl 2018

Hrafn Magnússon skrifar: LEIFTURSÓKN FRÁ HĆGRI

Fyrir nokkru las ég bók Þorleifs Óskarssonar, sagnfræðings, um SFR, stéttarfélag í almannaþjónustu. Félagið hét reyndar SFR, starfsmannafélag ríkisstofnana, þegar ég gegndi framkvæmdastjórastörfum fyrir félagið á árunum 1973 til 1975. Bókin kom út í apríl á liðnu ári og er heiti hennar  „Saga baráttu og sigra í sjötíu ár". Bók Þorleifs er afar fróðleg og prýdd mörgum myndum. Ég hefði talið ákjósanlegt að nafnalisti væri aftast í bókinni, en tilvísanir, heimildir og myndaskrá eru hins vegar til fyrirmyndar.  Þá eru viðtölin við ýmsa fyrrverandi og núverandi forystumenn félagsins upplýsandi og gefa fyllri mynd af starfsemi SFR. Við lestur bókarinnar sakna ég þó þess að ekki sé getið um ...

13. Mars 2018

Jón Karl Stefánsson skrifar: VARĐANDI NEIKVĆĐA UMFJÖLLUN UM VANESSU BEELEY OG TIM ANDERSON

Eins og við mátti búast vakti fyrirlestur Vanessu Beeley ásamt útgáfu bókar Tim Andersons, Stríðið gegn Sýrlandi, sterk viðbrögð, bæði jákvæð og neikvæð. Einnig var viðbúið að viðbrögðin í neikvæðu áttina væru ekki efnisleg, heldur beint gegn persónum höfundar og þeirra sem buðu Vanessu til Íslands. Það er rétt að svara bæði þeirri gagnrýni sem komið hefur upp og einnig að lýsa stuttlega því sem kemur fram í bók Tims Andersons og einnig því sem ekki kemur fram þar, um tilgang útgáfunnar og þætti þýðenda í þessu öll saman. Bók Tims Andersons er mjög ítarleg, hvað heimildavinnu varðar. Þeir sem vilja ...

Slóđin mín:

Annađ

Stjórnborđ

Forsíđa vefsins Stćkka letur Minnka letur Senda ţessa síđu Prenta ţessa síđu Veftré Hamur fyrir sjónskerta