Beint á leiđarkerfi vefsins

Frjálsir pennar

23. Apríl 2017

Sveinn Elías Hansson skrifar: VISTARBANDIĐ (kemur ţađ aftur?)

Vistarbandið var kvöð um að allt jarðnæðislaust fólk skyldi vera í vinnumennsku. Ef karl og kona réðu ekki eigin búi urðu þau að vera vinnuhjú á heimili bónda og eiga þar grið. Venjan var sú að fólk réði sig í ársvist í senn og skyldi skipta um heimili og vinnu á vinnuhjúaskildaga sem lengst af var á krossmessu á vor 3. maí, en fluttist yfir á 14. maí árið 1700 þegar tímatalinu var breytt.

Saga

Lágmarksstærð búa var þrjú kúgildi samkvæmt Píningsdómi frá árinu 1490. Ef einstaklingur réð ekki yfir slíkri eign þá varð hann að gerast vinnuhjú. Þessi lög voru enn þá í gildi á 18. öld og giltu í reynd áfram langt fram á 19. öld.

Ef húsbóndi stóð ekki við skyldur sínar við vinnuhjú þá mátti kæra hann fyrir hreppstjóra en vinnuhjú máttu þó ekki yfirgefa bæinn nema með leyfi bónda. Hvorki vinnuhjú né bændur máttu fara frá byggðalagi sínu nema þau fengju skriflegt leyfi prests eða veraldlegra yfirvalda.

Stefnir auðvaldið  að upptöku vistarbandsins  ?

Þessi spurning verður æ áleitnari eftir því sem vandræði fólks við kaup eða leigu á húsnæði aukast.

Líkja má fólki sem ekki hefur efni á að kaupa húsnæði við jarðnæðislaust fólk á árum áður,  það var neytt í  vinnumennsku hjá bændum gegn húsaskjóli og fæði.

Fyrirtæki eins og Vísir í Grindavík hafa keypt heilu blokkirnar undir starfsfólk sem var flutt frá Húsavík, þegar fiskvinnsla var þar lögð niður. IKEA hyggst reisa nýjar íbúðir fyrir starfsmenn sína , kísilverið á Bakka við Húsavík er að reisa íbúðir þar fyrir starfsmenn og svo mætti eflaust lengi telja. Hver er hin raunverulega hugsun bak við þessar aðgerðir fyrirtækjanna ?

Nú spyr eflaust einhver. Af hverju er maðurinn að velta þessari spurningu fyrir sér ?

Því er til að svara, að ef við skoðum lög númer 129/1997 um skyldutryggingu lífeyrisréttinda, þá sjáum við þetta í  1.gr.  Öllum launamönnum og þeim sem stunda atvinnurekstur eða sjálfstæða starfsemi er rétt og skylt að tryggja sér lífeyrisréttindi með aðild að lífeyrissjóði frá og með 16 ára til 70 ára aldurs.

Hvað kemur þetta húsnæðismálunum við kynni einhver að spyrja.

Þá er því til að svara að í 3.grein laganna stendur eftirfarandi.

3. gr. Lágmarksiðgjald til lífeyrissjóðs skv. 2. gr. skal reiknað af heildarfjárhæð greiddra launa og endurgjalds fyrir hvers konar vinnu, starf og þjónustu. Stofn til iðgjalds skal vera allar tegundir launa eða þóknana fyrir störf sem skattskyld eru skv. 1. mgr. 1. tölul. A-liðar 7. gr. [ laga nr. 90/2003, um tekjuskatt]. 1) Til gjaldstofns skal þó ekki telja hlunnindi sem greidd eru í fríðu, svo sem fatnað, fæði og húsnæði, eða greiðslur sem ætlaðar eru til endurgreiðslu á útlögðum kostnaði, t.d. ökutækjastyrki, dagpeninga og fæðispeninga.

Í lögum nr 28/1930 segir. 1. gr. Verkkaup skal greitt með gjaldgengum peningum starfsmönnum öllum og daglaunamönnum við verslanir, verksmiðjur og náma, hásetum og öðrum starfsmönnum á skipum, sem á fiskveiðar ganga, síldveiðar eða hvalveiðar, hvort sem eru seglskip, mótorbátar eða gufuskip, nema verkkaupið sé hluti af aflanum sjálfum, svo og starfsmönnum og daglaunamönnum þeim, er á landi vinna hverja þá vinnu, er af útgerð skipanna leiðir, og má eigi greiða kaupið með skuldajöfnuði, nema svo hafi áður verið sérstaklega um samið.
Sama er og, ef verk er unnið í ákvæðisvinnu við einhverja þessa atvinnugrein.

Vinnuveitandi sem einnig á húsnæði sem hann leigir starfsmönnum, hefur semsagt hengingartak á þeim.

Samkvæmt þessu virðist það svo, (ég veit um dæmi þar sem þetta er gert) að vinnuveitandi sem einnig á húsnæði sem launamaðurinn býr í, getur skuldajafnað launum á móti leigu, sleppt því að greiða 8,5% mótframlag í lífeyrissjóð  sem  verður brátt 11,5% og 1,68% í mótframlag til stéttarfélsgs (sjúkra og orlofssjóðir) . Hér getur verið um umtalsverðar fjárhæðir að ræða, og við skulum taka eitt dæmi.

Laun alls. 500.000 kr. 11,5% mótframlag í lífeyrissjóð og 1,68% í stéttarfélagsgjöld eru 65900 kr

Leigi þessi aðili 35 milljón króna eign atvinnurekandans þá lítur dæmið svona út.

Laun alls. 500.000 kr mínus leiga 200000 kr þá eru eftir 300000 kr.

300000 kr *13,18% =39540  Mismunur 65900-39540 = 26360 * 12 mán =316320 kr á hvern starfsmann sem leigir.

Hvernig liti dæmið út hjá manni með 300 þúsund króna lágmarkslaunin?

Í þessu dæmi hefur atvinnurekandinn 2.400.000 í tekjur af sinni eign í leigutekjur , frá þeirri upphæð er hægt að draga allskonar rekstrarkostnað nánast eftir hugmyndaflugi hvers og eins, svo þar fyrir uran greiðir atvinnurekandinn einungis 20% tekjuskatt á HAGNAÐ af þessari útleigu sinni.Þarna verður launamaðurinn af réttindum í lífeyrissjóði, sjúkrasjóði og fleira, en vinnuveitandinn stingur peninmgum sem með réttu tilheyra launamanninum í sinn eigin  vasa. ?Lífeyrisréttindi, sjúkrasjóðsréttindi , atvinnuleysistryggingaréttindi og réttindi í stéttarfélögum skerðast mjög verulega. GEÐSLEGT ?

Þessi launamaður fengi út úr lífeyrissjóði við starfslok miðað við 500000 kr laun og greiðslu iðgjalds af því um 280000 kr á mánuði, en ef greitt væri af 300000 í lífeyrissjóðinn (eftir skuldajöfnun húsaleigu) fengu hann 168000. Mismunur upp á 112000 kr á mánuði. Svipað gilti ef þessi launamaður missti starfsorkuna einhvern tíma á starfsferli sínum. 112000*12 mán = 1344000 kr á ári.

Þetta þýddi einnig að í stað þess að eiga rétt á greiðslum úr sjúkrasjóði stéttarfélaga sem er 80% af launum, hjá sumum félögum í 4 mánuði, en mun lengur hjá öðrum, í stað þess að fá 400000 kr í þann mánaðarfjölda sem viðkomandi stéttarfélag greiðir, fengi hann 240000 kr, mismunur er 160000 kr á mánuði.

Af þessu má sjá að um verulega fjármuni er að ræða ,alltaf kemur launamaðurinn út með skertan hlut  og komum við því  þá aftur að þeirri spurningu.

Stefnir auðvaldið að upptöku vistarbandsins ?

Svarið er einfalt. JÁ ÞAÐ GERIR ÞAÐ.

Hver tapar á þessu ?

Að sjálfsögðu launamaðurinn, enda er það hugsun auðvaldsins að græða sem mest, með sem allra minnstum tilkostnaði, sama hvernig farið er að því.

Ég sé ekki betur en hér sé komið fram mál sem varðar alla launþega þessa lands, á auðvaldið að ráða því hvort þú hefur vinnu og húsnæði, því væntanlega verða leigusamningarnir BEINTENGDIR ráðningarsamningum starfsmanna hjá viðkomandi fyrirtækjum.

Fái starfsmaðurinn uppsögn á vinnu, er það líka uppsögn á húsnæði.

Er það þetta sem við viljum?

Ég segi NEI.

Sé ekki betur en hér sé málefni sem ASÍ, BSRB,BHM og önnur launþegasamtök verði að taka upp og skoða mjög rækilega.Skerðing réttinda launamanna er ekki það sem við þurfum eða viljum.
Sveinn Elías Hansson

 


Bréf til síđunnarRSS Fréttaveita

Frá lesendum

26. Maí 2017

ALLIR AĐ GRĆĐA!

Ósköp er dapurlegt að fylgjast með Costco auglýsingabrellunni og hvernig landinn bregst alltaf eins við, beðið í röðum og fjölmiðlarnir síðan með beinar útsendingar og forsíðufréttir! Allt ókeypis fyrir verslunarkeðjuna.
Ég var að vonast til að vera í útlöndum eða á heiðum uppi til að forðast að þurfa verða vitni af niðurlægingu íslensku hópsálarinnar. Myndir voru birtar af ...
Jóel A.

26. Maí 2017

ÚTVATNAĐUR HAUS

Flugfélag Íslands fékk nýtt heiti
fáránlegt sýnist að mest öllu leyti
úr Íslensku máli
nú í ensku prjáli
Æ voru þeir með hausinn í bleyti.
Pétur Hraunfjörð

22. Maí 2017

BRASKARAR OLLU HRUNINU

Ætt´að láta eitthvað kjurt,
eftir stóra hnjaskið.
Leifsstöð vilja læða burt,
leggja undir braskið.
Kári

21. Maí 2017

ENGINN VANDI AĐ STELA ÍSLANDI

Ég las grein þína um landsöluna og vesaldóm ríkisstjórnarinnar í landsölumálum og hlustaði á ykkur Brynjar á Bylgjunni. Ég er sammála þér í hverju orði og fannst mér ég heyra á Brynjari að þetta væri farið að trufla pólitíska smavisku hans. En hvernig væri að þingið og ríkisstjórnin gerðu eitthvað í málinu? Á virkilega að láta auðkýfinga taka landið undan okkur? Það er nefnilega enginn vandi að stela Íslandi!
Jóhannes Gr. Jónsson

21. Maí 2017

KRJÚPIR ŢÚ AĐ TÁNUM

Kyssa vöndinn kallast það
krjúpir þú að tánum
Gárungar margir gera það
fylgir gróðahyggju-bjánum.
Pétur Hraunfjörð

20. Maí 2017

ÉG ER EKKI ÉG, ÉG ER ANNAR

Einhver var ég annar fyrr,
oft þá tókst að sanka.
Um mig hefur staðið styrr,
stal þó aðeins banka.
Kári

18. Maí 2017

LEIKRITS-UPPKASTIĐ LOKSINS FANN

Nú Ólafur segir sannleikann
er setið hefur í dankanum
Því leikritsuppkastið loksins fann
er leiddi til kaupa á bankanum.
...
Höf.
Pétur Hraunfjörð

13. Maí 2017

KERFINU TIL MÁLSBÓTA

Eitt verður að segjast kerfinu til málsbóta. Þegar einstaklingur í heimahúsi er orðinn verulega veikur fær hann alla þá bestu þjónustu sem hugsast getur. Heimsóknir jafnvel oft á dag og yfirsetu. Þessu má ekki gleyma í annars mjög þarfri umræðu um aðstoð við aldrað fólk í heimahúsum.
Sunna Sara

13. Maí 2017

LOKSINS!

Loksins er farið að afhjúpa eina mestu blekkingu síðari tíma. Okkur hefur verið talin trú um að verið sé að stíga risastór framfaraspor í þágu aldraðra með kerfisbreytingunni, allir heima. Svo kemur á daginn að þetta er engin lausn heldur syndaaflausn einsog þú orðar það svo ágætlega í gein þinni Ögmundur, því heima er fólkið skilið eftir bjargarlaust.
Jóel A.

10. Maí 2017

MINNA ÁLAG - MEIRI UMÖNNUN OG MEIRI ÁNĆGJA!

Ég er búin að bíða lengi eftir þessum fundi um heima-aðhlynningu aldraðra, uppáhaldsumræðuefni stórnmálamanna fyrir kosningar  en gleymdasta málefninu eftir kosningar. Ég tek undir með Sigríði E. hér á síðunni að þessi þjónusta er mjög góð hjá borginni svo langt sem hún nær en að hún verði að ná miklu lengra. Það þarf að fjölga verulega í því góða starfsliði sem sinnir þessari þjónustu. Það þarf að borga vel fyrir þessa vinnu en ekkert síður þarf að draga úr álgainu sem þessu starfi fylgir og það verður aðeins gert með fleira fólki. Með þessi móti yrðu ...
Sunna Sara



BSRBVGAlţingi

Póstlisti

Hér ađ neđan geturđu skráđ ţig á póstlista Ögmundar. Skráđir ađilar fá reglulega sent fréttabréf í tölvupósti.




Afskrá | Breyta skráningu

Frjálsir pennar

16. Maí 2017

Sigríđur Stefánsdóttir skrifar: ÉG FER Í STURTU A.M.K. EINU SINNI Á DAG OG NOTA HÁHRAĐA-TENGINGU ALLAN SÓLARHRINGINN

Þannig hef ég hugsað mér að hafa það svo lengi sem hægt er - með eða án aðstoðar.  Hve lengi er hægt er að halda þessari stöðu fer að sjálfsögðu eftir því hve miklu fjármagni er veitt til velferðarmála svo sem félagslegrar heimaþjónustu.  Það eru einkum tvær hugmyndir sem ég hef lengi staldrað við í sambandi við aðstoð við einstaklinga sem hafa þörf fyrir hana, þ.e. markmiðið að fólk skuli geta búið sem lengst á eigin heimili og að þjónustan skuli m.a. vera félagsleg.  Hvort tveggja er afar teygjanlegt, háð persónulegu mati, mannafla, launum og auðvitað fjármunum. Þurfi ég aðstoð við að komast í sturtu og geti fengið hana heima einu sinni í viku lít ég svo á að ég geti ekki búið heima - eða ættu ...

23. Apríl 2017

Sveinn Elías Hansson skrifar: VISTARBANDIĐ (kemur ţađ aftur?)

... Líkja má fólki sem ekki hefur efni á að kaupa húsnæði við jarðnæðislaust fólk á árum áður,  það var neytt í  vinnumennsku hjá bændum gegn húsaskjóli og fæði. Fyrirtæki eins og Vísir í Grindavík hafa keypt heilu blokkirnar undir starfsfólk sem var flutt frá Húsavík, þegar fiskvinnsla var þar lögð niður. IKEA hyggst reisa nýjar íbúðir fyrir starfsmenn sína, kísilverið á Bakka við Húsavík er að reisa íbúðir þar fyrir starfsmenn og svo mætti eflaust lengi telja. Hver er hin raunverulega hugsun bak við þessar aðgerðir fyrirtækjanna? Nú spyr eflaust einhver. Af hverju er maðurinn að velta þessari spurningu fyrir sér? ...

3. Apríl 2017

Einar Ólafsson skrifar: FÁTĆKT ER PÓLITÍSK ÁKVÖRĐUN

... Efnahagsástandið á Íslandi er nú með þeim hætti að enginn íbúi landsins ætti að þurfa að búa við fátækt. Með réttri stefnu, ákvörðunum og aðgerðum geta stjórnvöld komið í veg fyrir fátækt. Fátækt er því í raun pólitísk ákvörðun.
... það breytir því þó ekki að fyrir þá sem búa við efnislegan skort er það engin sárabót þótt þeir séu hlutfallslega færri hér en annars staðar, staða þeirra er jafn sár fyrir því. En á hinn bóginn skyldi maður ætla að það sé auðveldara að ráða bug á þessum vanda eftir því sem hlutfallið er lægra og því minni afsökun að láta það undir höfuð leggjast ... Þótt efnislegur skortur sé tiltölulega fátíður hér miðað við önnur lönd gefa niðurstöðurnar í skýrslu UNICEF sannarlega tilefni til viðbragða. ...

Slóđin mín:

Frjálsir pennar

Stjórnborđ

Forsíđa vefsins Stćkka letur Minnka letur Senda ţessa síđu Prenta ţessa síđu Veftré Hamur fyrir sjónskerta