Greinar 2009

FRJÁLS MAÐUR ER ÓTTALAUS


Birtist í tímaritinu Þjóðmál 4. hefti, 5. árg
...Styrmir Gunnarsson hefur annað hvort misst völdin eða afsalað sér völdum - hinum formlegu völdum. Getur verið að með því hafi hann öðlast frelsi? Hver getur talað fyrir beinu lýðræði, gagnsæju þjóðfélagi, að allt sé alltaf uppi á borði? Svarið er augljóst. Það gerir bara sá sem hefur engu að tapa. Það gerir sá sem þarf ekki lengur að taka tillit til valdakerfis sem byggir fremur á auði en upplýsingu og viti. Bók Styrmis er vonandi staðfesting á því að hann sé genginn úr því bjargi. ...

Lesa meira

FULLVELDISDAGURINN: TILEFNI TIL SÖGULEGRAR UPPRIFJUNAR


...Forsenda velgengninnar er frelsi og forræði yfir eigin málum. Hið sama gildir um þjóðir og um einstaklinga hvað það snertir. Vitneskjan ein um frelsið er aflvaki. Vitund um ófrelsið hefur gagnstæð áhrif. Enda segir í annálum að Árni Oddsson, lögmaður á Leirá, hafi verið með tár í augum þegar honum, ásamt öðrum forsvarsmönnum Íslendinga, var gert að  vinna Friðriki III erfðahyllingareið og viðurkenna hann sem einvald á Kópavogsfundinum 1662. Þar með var allt pólitískt vald horfið úr landinu. Íslendingar þráuðust við að undirrta valdaafsalið en þegar Brynjólfur Sveinsson, biskup, vildi andmæla því að landsmenn afsöluðu sér fornum landsréttindum, spurði fulltrúi Danakonungs hvort hann sæi ekki hermennina sem voru með honum í för! Sáu Íslendingar þá að þeir áttu ekki annarra kosta völ með byssukjaftana í bakið en að undirrita. Minnir á samtímann. Að vísu ekki byssum að okkur beint. Ofbeldið birtist okkur nú ...

Lesa meira

HVERS VEGNA EKKI BÚNAÐARBANKINN?


Nú er Kaupþing-banki búinn að endurskíra sig og vill heita Arion. Ólína skrifar mér pistil um þá nafngift, sögu hennar frá fornu fari og íslenska arfleifð. Nafngiftin Arion - með sögu sína frá fornu fari og arfleifð hér á landi sem verðbréfafyrirtæki - segir mér hvert draumar manna á þessum bænum stefna. Hvers vegna svara fjármálastofnanir ekki kalli tímans? Ímyndarsmiðir velja nafn í samræmi við fyrirætlanir og drauma. Svo ég tali nú bara fyrir sjálfan mig...

Lesa meira

BREGÐUMST EKKI!


Heimili og skóli hafa sýnt frábært frumkvæði í eineltismálum. Nú síðast með útgáfu bæklings um einelti eftir Þorlák H. Helgason. Bæklingurinn er afar vel unninn og hvet ég fólk til að nálgast hann og taka þátt í vitundarvakningunni um einelti sem Heimili og skóli hafa nú efnt til. Samtökin hyggjast beita sér af alefli í þágu þeirra sem verða fyrir einelti með skelfilegum afleiðingum - óhamingju og sárum á sálinni...

Lesa meira

BOÐIÐ TIL VEISLU

...Fáir menn skírskoti "til fólks á öllum tímum" í eins ríkum mæli og Snorri Sturluson gerir, segir Óskar Guðmundsson ennfremur. Snorri hafi þurft að kljást við höfðingja innanlands og utan, börnin sín og breyskleika sína. En þessi maður sem barðist við heiminn fyrir átta öldum hafi engu að síður sigrað hann. Það hafi hann gert með bókmenntunum! Óskar Guðmundsson opnar okkur nýja sýn á þennan bókmenntarf með ritverki sínu. Sjálfur er ég rétt að hefja lesturinn, staddur á hlaðinu á Odda á Rangárvöllum sumarið 1181 ásamt hinum unga sveini Snorra, föður hans Sturlu Þórðarsyni og Jóni Loftssyni sem tekið hafði Snorra í fóstur...

Lesa meira

ÞAKKA VINSEMD OG HEIÐUR

2. FORSIDA-1

...Framlag listamannanna gladdi mig, hlý ávarpsorð félaga míns Árna Stefáns Jónssonar, varaformanns BSRB, og þá einnig hitt hve margir lögðu leið sína í Háskólabíó þessa eftirmiðdagsstund.Hér er slóð á frásögn af fundinum á vef BSRB þar sem er að finna ræður sem fluttar voru en þess má geta að dagskráin hefur verið sett á geisladisk og má vel vera að tæknin bjóði upp á að ég geti veitt aðgang að honum hér á síðunni. Ef unnt er að gera það mun...

Lesa meira

SVANHILDUR HALLDÓRSDÓTTIR: VERKSTÝRÐI AF VELVILD


...Svanhildur Halldórsdóttir hafði lag á því að hefja allt sem hún kom nálægt upp á æðra plan. Það gerði hún með frábærum tökum sínum á íslensku máli, skilningi sínum og þekkingu á sögunni og einstakri háttvísi og hlýju. Hún verkstýrði af velvild fákunnandi formanni í upphafi formannsferils og var alla tíð með afbrigðum fundvís á viskuorð sem hæfðu líðandi stundu. Þegar hugsað er til slíks samferðarfólks verður maður auðmjúkur og þakklátur...

Lesa meira

UM ÁBYRGÐ OG ÁBYRGÐARLEYSI


...Er hægt að taka þennan mannskap alvarlega? Eða þá aðila á vinnumarkaði sem mæla honum bót? Getur verið að verkalýðshreyfingin ætli að stilla sér upp með hinum burðugu á móti öryrkjunum? Getur það verið? Nú þarf ríkisstjórnin að sýna staðfestu. Standa með Árna Páli Árnasyni, félagsmálaráðherra. Það geri ég....Ég skora á fjölmiðla að reikna út hvað 20 - 30 aura hækkun á kílówattstund eins og um er rætt, þýðir í reynd. Mér skilst að þar séum við að tala um tvo til tvo og hálfan milljarð á allan áliðnaðinn á ári. Ef við hins vegar lítum á skattalækkanir sem áliðnaðurinn hefur notið góðs af á allra síðustu árum, úr 30 í 15%, þá er það eftir því sem ég kemst næst ...

Lesa meira

42. ÞING BSRB SETT


Ræða við setningu þings BSRB 21.10.09.
Í setningarræðu formanns BSRB er hefð að tala um undangengið kjörtímabil og það sem framundan er. Ég mun vissulega víkja að framtíðinni en einkum mun ég dvelja við það sem liðið er og láta nýjum formanni það eftir að horfa fram á veginn því einsog fram kom síðastliðið vor hef ég ákveðið að bjóða mig ekki fram að nýju til formennsku í BSRB. Það er ekki einvörðungu undangengið kjörtímabil sem er undir í mínum ávarpsorðum nú  í upphafi 42. þings BSRB heldur það tímabil í heild sinni sem ég hef verið formaður bandalagsins. Það er jafnan hollt að horfa til baka, því þannig fáum við hina sögulegu sýn á tilveruna. Hún dýpkar skilning okkar á samtímanum og gerir okkur kleift að vefa þræði sögunnar inn í framtíðina af meiri skilningi en ella......

Lesa meira

ÖLL ERUÐ ÞIÐ VELKOMIN!


BSRB gerir mér þann heiður að efna til sérstakrar menningardagskrár í dag í Háskólabíói í tilefni þess að ég læt nú af formennsku í samtökunum. Dagskráin er öllum opin og leyfi ég mér hérmeð að vekja athygli lesenda heimasíðu minnar á því. Húsið mun opna klukkan 17:00 en sjálf dagskráin hefst 17:30 og tekur um klukkustund að því mér er tjáð, en að henni lokinni er boðið upp á veitingar. Við setningu þings BSRB fyrr um daginn mun ég....

Lesa meira

Frá lesendum

SAMHENGI HLUTANNA OG LJÓSIÐ SEM ÞARF AÐ KVEIKJA

Nú er ljóst, því miður, að í Namibíu komu auðmenn og soguðu til sín auðlindir fólksins - frá fátækri þjóð. Þar í landi eru varnir veikar. Til þess að þetta væri gerlegt þurfti til nokkra spillta stjórnmálamenn og peninga. Ljósið var óvænt kveikt og stóðu menn allt í einu baðaðir í kastljósinu á miðju búðargólfinu með fenginn í höndunum.
Á sama tíma á Íslandi ...
R.R.

Lesa meira

TAKK FYRIR SPÓAGREIN

Takk fyrir að vekja athygli á skrifum líffræðinganna um hvaða áhrif glórulaus gróðursetning getur haft á fjölbreytileika lífríkisins eins og þú gerir í Spóagrein þinni ... þessi árátta að þurfa að ganga alla leið í öllu er einkennandi fyrir Íslendinga en þá er hættan líka sú að sjást ekki fyrir. Á þeirri ...
Sunna Sara

Lesa meira
Allt Frá lesendum

Fréttabréf

 

Frjálsir pennar

Jón Karl Stefánsson skrifar: VALDARÁNIÐ Í BÓLIVÍU: OAS – EKKI GÓÐ HEIMILD

Þann 10. október var forseti Bólivíu, Evo Morales, neyddur til að segja af sér, að kröfu yfirmanna hers og lögreglu, tveimur vikum eftir að hann var lýstur sigurvegari kosninga. Það voru tvær vikur upphlaupa og ofbeldis. Íslenska ríkisútvarpið lýsti þessu sem sigri lýðræðisins: „Mikil fagnaðarlæti urðu á götum höfuðborgarinnar La Paz eftir að Morales tilkynnti um afsögnina.“ Sterkasti vitnisburður RÚV um þennan „sigur lýðræðisins“ var yfirlýsing ákveðinna samtaka: ...

Lesa meira

Þórarinn Hjartarson skrifar: AUÐMANNAVÆÐING OG ALÞJÓÐAVÆÐING LANDEIGNA

Uppkaup erlendra stóreignamanna á íslensku landi vekur kurr í samfélaginu. Sigurður Ingi Jóhannson segir að endurskoða þurfi lög um jarðeignir útlendinga og setja „stífa umgjörð um jarðamál“. Slík orð hafa svo sem heyrst áður, en fátt gerist – og á meðan er landið áfram selt í bútum. Í sveitinni minni fyrir norðan var innsti bærinn nýlega seldur Ameríkönum (Eleven Experience) sem þegar eiga margar jarðir í Fljótum og Tröllaskaga og stunda þar ...

Lesa meira

Þórarinn Hjartarson skrifar: SÝRLANDSSTRÍÐIÐ - INNRÁS SEM TAPAÐIST

... Sýrlandsstríðið er staðgengilsstríð að forminu en að innihaldi er það innrásarstríð heimsvaldasinna gegn fátæku landi. En sagan um þetta stríð er saga af vestrænni fjölmiðlaeinokun og fréttastýringu sem slær öllum fyrri stríðum við, höfum við þó oft séð það svart. Hin stýrða útgáfa snýr öllum hlutum á hvolf: samkvæmt henni snýst stríðið um „uppreisn alþýðu“ gegn harðstjóra. Vestræn afskipti eru þar lítil og eingöngu í mannúðarskyni ...

Lesa meira

Jón Karl Stefánsson skrifar: UMSÁTRIÐ UM SIRTE: LOKAHNYKKUR NAUÐGUNARINNAR Á LÍBÍU

Oftast er dauði Muammars Gaddafis afgreiddur á svipaðan hátt og stríðið í Líbíu árið 2011. Á íslensku Wikipedia segir til dæmis: „Stjórn Gaddafi var steypt af stóli og Gaddafi flúði til Sirte en var þar handsamaður og drepinn af uppreisnarmönnunum“. Miðað við frásögn sem þessa mætti ætla að Gaddafi hafi falið sig fyrir almenningi, en hafi náðst og þá var sagan öll. En þetta er ævintýri. Hér verður rakinn hinn raunverulegi aðdragandi dauða Gaddafis og endaloka Jamahiriya stjórnarinnar í Líbíu. Notast er við fréttaskot frá ...

Lesa meira

Þórarinn Hjartarson skrifar: TYRKNESKUR ÞJÓÐRÉTTARGLÆPUR OG KÚRDÍSKAR VILLIGÖTUR

... Margir þeir aðilar sem fordæma innrásina „harma“ samtímis „brottköllun“ Trumps á bandarískum hersveitum við norðurlandamæri Sýrlands og boðað frekara brotthvarf herja þaðan. Margir þeir aðilar sem mótmæla nú, m.a. stjórnvöld Íslands, studdu loftskeytaárásirnar á Damaskus í fyrra og hafa aldrei mótmælt neinu í hernaðinum gegn Sýrlandi öðru en árásunum á Kúrda. Staðan í Norður-Sýrlandi er ekkert einföld. Fréttablaðið slær upp dag eftir dag: „Sýrlenski stjórnarherinn berst með Tyrkjum gegn Kúrdum.“ Það er mikill misskilningur. Ekki er um að ræða Sýrlandsher heldur leifar af hryðjuverkaher á snærum Tyrkja ...

Lesa meira
Allt Frjálsir pennar