Greinar Desember 2016

HVERNIG FÓRUM VIÐ AÐ ÞVÍ AÐ KOMAST FRÁ DREKKINGARHYL OG INN Í SAMTÍMANN?

Drykkingarhylur

... Ég sagði í ávarpi mínu að ég minntist umræðunnar á síðasta aðalafundi Dómarafélagsins. Þar hefði verið varað við sviptivindum í samtímanum þegar réttarkerfið væri annars vegar; að dómstólar mættu ekki láta almenningsálitið ná inn í réttarsalinn. Nú, á nýjan leik færi fram á síðum dagblaða umræða um hina "illu" dómara, stjórnmálamenn og jafnvel embættismenn sem létu stjórnast af illviljuðu almenningsáliti. Mig langaði hins vegar nú að taka upp hanskann fyrir "almenningsálitið" eða "tíðarandann", og spyrja hvering við fórum við að því að komast frá Drekkingarhyl og inn í mannréttindaákvæði stjórnarskrár og laga sem kveða á um frelsi einstaklingsins til orða og athafna? Ætli það sé ekki ...

Lesa meira

VERÐLAUNAÐIR AÐ VERÐLEIKUM

Geir Hallst. og Guðmundur Gísla

... Þar staldra ég að sjálfsögðu við einstaklingana tvo, sem fengu eins konar allsherjar viðurkenningu fyrir framlag sitt til íþrótta á löngum og farsælum ferli sínum. Það voru sundkappinn Guðmundur Gíslason og handboltamaðurinn Geir Hallsteinsson, nöfn sem stöðugt voru í fréttum áratugum saman ... Það var dæmigert fyrir báða þessa menn af hve mikilli hófsemd og lítillæti þeir höfðu orð á eigin framlagi við athöfnina í gær enda minnist ég þeirra beggja einmitt alveg sérstaklega fyrir slíka framkomu, jafnvel þegar þeir höfðu unnið sín mestu afrek ...

Lesa meira

ALÞINGI FRELSAR FORSTJÓRANA

Fréttabladid hausBirtist í Fréttablaðinu 28.12.16.
Ef einhver skyldi halda að lægst launuðu stéttirnar séu óhamingjusamastar yfir launakjörum sínum og kvarti sárast þá er það mikill misskilningur. Sennilega eru vansælastir forstjórarnir og forstöðumennirnir sem síðustu árin hafa heyrt undir Kjararáð. Hvers vegna skyldu þeir hafa verið vistaðir þar? Það var til þess að tryggja að naflastrengur væri á milli þeirra og annars launafólks sem starfaði á vegum hins opinbera. Reynslan kenndi að nauðsynlegt væri að hafa hemil á þeim. Ég fullyrði að ein meginástæða þess að þessir aðilar voru margir hverjir á sínum tíma þess mjög fýsandi að stofnanir þeirra yrðu gerðar að hlutafélögum, hafi verið sú að ...

Lesa meira

HUGSUM Í ÖLDUM EKKI SEKÚNDUBROTUM!

VATN 2

...Nú vill annar auðkýfingur, að þessu sinni Indverji, eignast vatnslindir í Borgarfirði eystra ...  eignarlandi fylgja auðlindir í jörðu þar með talið vatnið sem við hefðum að sjálfsögðu átt að vera búin að þjóðnýta, hvern einasta dropa í samræmi við anda íslenskrar hefðar frá örófi alda. Það er ekki fyrr en líður á 20. öldina að einkaeignarrétturinn fer að færa sig upp á skaftið. En nóg um það að sinni og spyrjum hvað beri nú að gera og það þegar í stað! ... Nú vill annar auðkýfingur, að þessu sinni Indverji, eignast vatnslindir í Borgarfirði eystra ...

Lesa meira

BLAIR OG BOGESEN Í BERLIN

Ríki maðurinnUm miðjan desember sótti ég ráðstefnu á vegum Institute for Cultural Diplomcy, ICD, í Berlín ... Ég flutti erindi á ráðstefnunni ..., Democracy in an Age of Uncertainty, Lýðræði á Öld Óvissunnar ... Þar kom Bogesen við sögu... The Icelandic Nobel Prize winner in literature, Halldór Laxnes in his books dealt with the realities of life. One such book is called Salka Valka and tells the story of a poor working class girl and her relationship with the big wealthy merchant, Mr. Bogesen who ... had the life of the entire community in his hands. But he was there and he was visible. And the fate of the people was visible to him. Not any more ...

Lesa meira

ÞÓRÐARGLEÐI

MBL - LogoBirtist í helgarblaði Morgunblaðsins 24/25.12.16.
...

Sú gleði varð mér nefnilega umhugsunarefni, svo áleitin varð hún á aðventunni. Hámarki náði Þórðargleðin þegar brúneggjamálið svonefnda gaus upp. Eðlilega urðu þeir neytendur foxillir, sem keypt höfðu hin brúnu egg með auka álagi á verðlagið, í þeirri trú að framleiðslan væri vistvænni en almennt gerðist og umhyggjan fyrir dýrunum sér á parti; hæna og maður væru undursamlega hamingjusöm í brúneggjaframleiðslunni, færandi okkur í búðarhillurnar vistvæna afurðina, sérmerkta sem slíka. Að því marki sem þetta var gabb, þá var reiðin réttmæt. Á hinum endanum var svo Þórðargleðin. Hún veitti mörgum mikla fró þessa dimmu skammdegisdaga. Auk þess að geta glaðst yfir  ...

Lesa meira

VOPNIN KVÖDD Á ALÞINGI

Uppgjöf

... Veruleikinn er sá að nú hefur sá draumur ræst að færa lífeyrisréttindi opinberra starfsmanna niður samkvæmt gammalli kröfu Samtaka atvinnurekenda og því miður Alþýðusambands Íslands - það er hin napra staðreynd eins ömurlegt og það er að þurfa að segja það. Alþingi rekur nú smiðshöggið á verkið með því að styðja á atkvæðistakkann. Það er afreksverkið sem þingmenn gumuðu af í umræðu um málið.  Alingi hefði getað stöðvað þetta ólukkans mál - það hefði ekki þurft fjölmenna sveit til þess. En til þess hefði þurft vilja, öflugri en þann sem gengur út á það fyrst og síðast að ...

Lesa meira

REFSIVALDI BEITT Í FJÖLMIÐLUM

Magnús Skarphéðinsson

Einstaklingur hlýtur dóm fyrir áreiti. Hann er sagður hafa tekið í buxnastreng drengs í heitum potti sundlaugar og haft við hann óviðurkvæmileg ummæli. Þau ummæli hafa nú verið rækilega tíunduð í fjölmiðlum - alls ekki öllum þó - undir myndbirtingu af viðkomandi einstaklingi. Svívirðilegt ofbeldi viðgengst. Stundum er dæmt og stundum sýknað. Umrætt brot fellur tæpast undir alvarlega ofbeldisglæpi. Fjarri því. Samt refsar dómstóll með tveggja mánaða fangelsi skilorðsbundnu og milljón í miskabætur! Síðan kemur fjölmiðill með sína refsingu, myndbirtingu af hinum dæmda manni. Hvaða viðmið skyldi viðkomandi fjölmiðill setja sér hvað varðar ...

Lesa meira

ÆTLAR ALÞINGI AÐ SKERÐA LÍFEYRISKJÖR OPINBERRA STARFSMANNA?

Lífeyrissjóðir

... Ég var enn á þingi þegar samkomulagið var kynnt í október sl.. Þau sem að kynningunni stóðu áttu eitt sameiginlegt, nefnilega að ekki yrði skert hár á höfði þeirra! Bara þeirra sem á eftir koma!! ...  En hvað skyldi Alþingi gera? Ég neita því ekki að um mig fer svolítill hrollur þegar ég hugsa til umræðunnar sem fram fór  á milli þingmanna við kynningu frumvarpsins. Hún var ekki traustvekjandi og yrði seint talin hafa verið vel upplýst. Vonandi hefur þetta nú færst til betri vegar. Um það verða fjölmiðlar að fræða okkur. Ég tel tvímælalaust að stöðva beri málið í þinginu. Margt er þar óljóst en það hins vegar eitt ljóst að um stórfellda kjaraskerðingu yrði að ræða nái þetta frumvarp fram að ganga.  

Lesa meira

SALAN Á GRÍMSSTÖÐUM: VITNISBURÐUR UM VESALDÓM STJÓRNVALDA

Grímsstaðir - Sigurður og Bjarni
... Þetta mál er stærra en virðist við fyrstu sýn. Annars vegar tel ég það vera grundvallaratriði að halda eignarhaldi á landi innan landsteinanna, að það verði í eigu aðilja sem búa á Íslandi. Tilteknir eigendur kunna að vera í góðu lagi eins og sagt er. En þeir eru dauðlegir sem kunnugt er og að þeim gengnum tekur markaðurinn við eignum þeirra. Í annan stað þarf að koma í veg fyrir að stór landsvæði safnist á hendur fárra auðmanna. Í þriðja lagi þarf að tryggja eignarhald á náttúrudjásnum Íslands hjá þjóðinni. Kaup ríkisins á Grímsstöðum á Fjöllum hefði verið til marks um skilning á slíkum sjónarmiðum og virðingarvottur við allt það fólk sem beðið hefur stjórnvöld að taka tillit til slíkra viðhorfa. Í stað þess sitjum við nú uppi með ...

Lesa meira

Frá lesendum

HVER BER ÁBYRGÐ Á ÍSLENSKU KJARNORKUVERUNUM?

Uppruni raforku á Íslandi er 57% jarðefnaeldsneyti, 34% kjarnorka og  endurnýtanleg raforka einungis 9%. Þessi tilhögun og brask hjálpar umhverfissóðum að sýna hreinna bókhald. 
Það sem ég velti fyrir mér, hver er ábyrgð íslenskra fyrirtækja sem selt hafa kjarnorkuveri upprunaábyrgð sem verður svo fyrir stórslysi, s.b. Tjernobil, er ekki eigandi upprunans sökudólgurinn eða ...
Rúnar Sveinjörnsson

Lesa meira

ÍSLANDSBANKI SELDUR

Bjarni selur bankann fljótt
bætir við fjölskyldu eignir
þó Engeyingarnir eigi gnótt
eflaust verða fegnir.

SA hagnaðist um fúlgur fjár
fljótlega kaupa því banka
En alþýðan sveltur og er sár
sé Drífu með þunga þanka.
...
Höf. Pétur Hraunfjörð.

Lesa meira

HÆTTA BÚIN LÝÐRÆÐI

Trump er auðvitað skíthæll. Hlaut þó næstum helming atkvæða í kosningum. Lafir enn í embætti. “ Ákvörðun” netmiðla að loka fyrir munnræpu þessa forseta á vettvangi sinum er vel tekið af mörgum. Eftir stendur að lokunin er í raun pólitisk valdbeiting, sem nýta má í hvaða tilviki sem er. Hvaða raddir sem er má þannig þagga, falli þær ekki í kram ráðandi netmiðla. Þar er hætta búin ...
Nonni

Lesa meira

,,ÁRAMÓTINN 20-21‘‘

Landsmenn fagna nú lokast sárið
því loksins kláraðist ótuktar árið
sprautu víst fáum
bættan hag sjáum
og fljótlega líður frá Cóvíd fárið.

Ég óska öllum árið gott
eftir óþverra pestina 
Kófinu nú komum á brott
og kjósum svo í restina.
...
Höf. Pétur Hraunfjörð.

 

Lesa meira
Allt Frá lesendum

Fréttabréf

 

Frjálsir pennar

Kári skrifar: UPPRUNAÁBYRGÐIR - BLEKKINGAR OG SKATTSVIK

Á þessu vefsvæði er réttilega bent á fáránleikann sem fylgir svokölluðum upprunaábyrgðum raforku. Þær eru hluti af blekkingastarfsemi og braski með rafmagn, þar sem „orkusóðar“ geta keypt sér syndakvittanir af hinum sem sóða minna (eða lítið). Með þessu móti er kaupandinn, neytandinn, látinn halda að hann kaupi „hreina raforku“ (græna). Neytandinn er með öðrum orðum blekktur. Eins og lesendur vita gekk Bretland endanlega úr Evrópusambandinu nú um áramótin. Á heimasíðu bresku lögfræðistofunnar Pinsent Masons er fjallað um skattahliðina á þessu svindl-fyrirkomulagi, í grein ... 

Lesa meira

Þórarinn Hjartarson skrifar: VALDHAFINN STÍGUR FRAM

Þingið í Washington samþykkti að ákæra Donald Trump til embættismissis fyrir uppreisnaráróður („incitement of insurrection“). Alvarlegra fyrir hann var samt það bann sem hann fékk frá samskiptamiðlunum. Og það segir meiri sögu. Eftir upphlaupið við bandaríska þingið í Capitol er sitjandi Bandaríkjaforseti útilokaður frá öllum helstu samskiptamiðlum (og um leið stærstu fjölmiðlum) netheima, Facebook, Instagram, Twitter, Google ...

Lesa meira

Kári skrifar: ORKUMÁL SEM ORSÖK ÁTAKA OG ÁGREININGS

Mörgum stjórnmálamönnum er tamt á tungu, eftir nýjustu atburði í Washington, að segja árás hafa verið gerða á „lýðræðið“. En það gleymist alltaf að láta fylgja með svarið við spurningunni: lýðræði hverra? Lýðræði valdaklíkunnar í Bandaríkjunum, lýðræði almennings? Forsetanefnur jafnt sem ráðherrar apa hver upp efir öðrum staðlaðar skoðanir um „árás á lýðræðið“ og látast stórhneykslaðir á því. Trúverðugleiki þessa fólks sem þannig talar er hins vegar enginn. Fólk sem lifir og hrærist í fílabeinsturnum er í órafjarlægð frá veruleika almennings, hvort heldur er í Bandaríkjunum eða á Íslandi. Í máli þess er ætíð holur hljómur ...

Lesa meira

Kári skrifar: ÞAÐ ER MIKILL ÁBYRGÐARHLUTI AÐ SELJA SPRENGIEFNI

Leiðinlegasti dagur ársins er tvímælalaust gamlársdagur. Ekki vegna þess að hann sé í sjálfu sér verri en aðrir dagar ársins heldur vegna hins að honum er spillt með óþarfa hávaða, drykkju og látum. Það verður ekki afsakað með því að „þetta sé síðasti dagur ársins“. Sá ósiður, má segja plagsiður, hefur mótast á Íslandi að kunna sér ekki hóf í neinu. Það sást vel árin fyrir hrunið mikla þar sem „allir ætluðu að verða ríkir“ og helst á einni nóttu. Enginn mátti vera minni maður en næsti maður, ekki skulda minna en næsti maður, ekki ferðast minna en næstir maður eða byggja minna hús en ...

Lesa meira

Þórarinn Hjartarson skrifar: WORLD ECONOMIC FORUM OG "ENDURSTILLINGIN MIKLA"

... Kórónukreppan eykur misskiptinguna í samfélaginu. Það er óleystur félagslegur vandi að kapítalismi dagsins í dag þarf ekki allt þetta fólk til að halda uppi framleiðslukerfi sínu. Hvað á þá að gera við hina sem er ofaukið? Þeir breytast úr virkum samfélagsborgurum í ómaga. Borgaralaun þýðir að „launþeginn“ missir allt samband við atvinnulíf, vinnufélaga, stéttarfélag og sköpun í samvinnu við aðra. Sömuleiðis missir hann vopnið sem samstaðan gefur verkafólki til að bæta stöðu sína og breyta samfélaginu, og verður valdalaus.
Þar að auki: Það er fræðilega hægt að sjá fyrir sér sósíaldemókratískt velferðarríki (norrænt módel fyrir aldamót) þar sem meirihluti þegnanna væri iðjulaus á „sósíalnum“, en í harðkapítalískum heimi næstu ára og áratuga er það ekki fræðilegur möguleiki ...

...

Lesa meira

Þórarinn Hjartarson skrifar: HEIMSVALDASTEFNAN OG BANDARÍSKU KOSNINGARNAR

Trumpisminn sem pólitísk stefna tengist öðru fremur neikvæðri afstöðu til „hnattvæðingarstefnu“. Afstaða bandarískra stjórnvalda til þessa fyrirbæris er afgerandi hluti af stjórnmálum risaveldisins eina – og okkur hina jarðarbúana skiptir hún líka býsna miklu máli. „America is back“ hrópaði Joe Biden eftir kosninganóttina og vísaði til þess forustuhlutverks í alþjóðamálum sem Trumpstjórnin hefði sagt sig frá en skyldi nú tekið upp aftur.
Það er orðin viðtekin venja að kenna heimskapítalismann eftir 1990 við „hnattvæðingu“. Þetta er jafnframt það tímabil sem ...

Lesa meira
Allt Frjálsir pennar