Samfélagsmál 2005

MÁLEFNI ALDRAÐRA FÁI FORGANG

Birtist í m-á-l-e-f-n-u-m Aldraðra 3.tbl.14.árg.2005
...Málefni aldraðra eru nú í brennidepli sem aldrei fyrr og er það mín tilfinning að skilningur á nauðsyn þess að gripið verði til róttækra aðgerða fari nú vaxandi í þóðfélaginu. Þar kemur margt til...En hvað er það sem komið hefur í ljós í þessari umfjöllun? Í fyrsta lagi erum við minnt á að ekki er hægt að alhæfa um stöðu aldraðra, hvorki í fjárhagslegu tilliti, heilsufarslegu eða hvað lífskjör og aðstæður snertir almennt. Hitt er þó ljóst að margt aldrað fólk býr við afar bágborin kjör. Þannig hefur komið fram að...

Lesa meira

ÍSLENSKU HUGVITI BEITT Í BÚLGARÍU

Óli í Olís

var kraftmikill maður. Þegar hann keypti Olís á sínum tíma var það talsvert umrætt að hann hefði borgað fyrirtækið með því að skrifa út tékka merktan fyrirtækinu sjálfu eftir að hann gekk frá kaupunum á því. Með öðrum orðum, Olís keypti sig sjálft niður í vasann á nýjum eiganda, sem hér eftir gekk undir nafninu Óli í Olís. Viðskiptablaðið, 14. desember, greinir frá kaupum Björgólfs Thors Björgólfssonar á búlgarska símafélaginu BTC. Verður ekki annað skilið en þessari íslensku aðferðafræði í viðskiptum hafi verið beitt þar. Reyndar hefur íslenska aðferðin verið endurbætt í anda formúlunnar frá kaupum til gjafar. Þegar Búnaðarbankinn var gefinn þurfti ekkert að borga, bara bíða þangað til gróðinn gekk upp í það sem sett var upp fyrir bankann. Þróaðri geta viðskiptin varla orðið, það er að segja fyrir viðskiptavininn. Í Búlgaríu eru þau hins vegar ekki komin alveg svona langt. Þau eru enn á því stigi að...

Lesa meira

ENN OG AFTUR UM VATN – OG NOKKUR ORÐ UM CHE OG PINOCHET

Fyrir fáeinum dögum brást ég hér á heimasíðunni við skrifum Birgis Tjörva Péturssonar í Viðskiptablaðinu um vitundarvakningu sem samtök launafólks og ýmis almannasamtök hafa efnt til um miklivægi vatns og að aðgangur að því verði viðurkenndur sem mannréttindi (sjá HÉR).  Aftur skrifar Birgir Tjörvi í Viðskipblaðið í dag. Hann ítrekar fyrri afstöðu sína að þessar áherslur hljóti fremur að eiga við um fátæk lönd þar sem vatnsskortur er en hér hjá okkur sem búum við nægt vatn. Hann segir jafnframt að enda þótt einkavæðing hafi í einhverjum tilvikum mistekist, þá sé það ekki vegna þess að einkavæðingin sjálf sé slæm: " Það liggur ekkert fyrir um að í þeim tilvikum  sé orsakanna að leita í þeirri grunnhugmynd að einkaaðilar hafi eignarrétt og einkaframtakinu sé leyft að njóta sín við nýtingu og dreifingu vatns . Þær grunnhugmyndir eru tvímælalaust það sem framtíðin ber ...

Lesa meira

A RAVE FROM THE GRAVE

Þegar ég dvaldist í Bretlandi á árum áður hlustaði ég reglulega á útvarpsþátt þar sem flutt var dægurlagatónlist, einkum úr samtímanum en með reglulegu millibili voru þó leiknir gamlir slagarar, a rave from the grave, einsog og þáttastjórnandinn yfirleitt kynnti þá. Þessi skírskotun til grafarinnar kom upp í hugann þegar ég las grein eftir Valgerði Sverrisdóttur, iðnaðarráðherra í Morgunblaðinu í morgun. Greinin ber yfirskriftina Rafmagnsveitur ríkisins hf. Ástæða þess að fortíðin kom upp í hugann er sú að...

Lesa meira

HVERN ÞARF AÐ RÓA?

Fréttablaðið

birtir forsíðufrétt þar sem greinir frá því að fyrirhugaður sé fundur með fjármála- og félagsmálaráðuneytum til þess að "…koma ró á málefni Íbúðalánasjóðs." Við erum upplýst um að fjármálaráðuneytið hafi sóst eftir undirtökunum í rekstri sjóðsins með því að færa hann til Lánasýslu ríkisins. Fyrirsögn þessarar frásagnar er lýsandi: "fjármálaráðuneytið ásælist Íbúðalánasjóð."

Lesa meira

VATN FYRIR ALLA

Viðskiptablaðið

er skemmtilegt blað og á skilið mikla útbreiðslu. Ekki endilega vegna þess að skoðanir blaðsins séu eftirsóknarverðar. Almennt séð eru þær það ekki. Heldur vegna hins að á blaðinu eru skemmtilegir pennar, bæði hinir föstu og einnig gestapennarnir. Ég gef mér að Birgir Tjörvi Pétursson sé gestapenni. Hann skrifar í síðustu útgáfu blaðsins grein, sem ber sömu yfirskrift og ég gef þessari, "Vatn fyrir alla." Grein Birgis Tjörva er um margt ágæt nema hvað að niðurstöður hans orka nokkuð tvímælis.

Lesa meira

AÐ HÆTTI MAFÍUNNAR?

...Í Morgunblaðinu í dag  segir frá samstarfi NÝSIS og Mosfellsbæjar um að reisa nýja íþróttamiðstöð í bæjarfélaginu. Fróðlegt væri að sjá þá útreikninga sérfræðinga Mosfellsbæjar, sem gefa bæjarstjóranum tilefni til að fullyrða eftirfarandi: "Sparnaður sveitarfélagsins vegna þessa samnings er áætlaður á um fimmta hundrað milljónir króna, en áformað er að hefja rekstur miðstöðvarinnar næsta sumar".  Bæjarstjórinn, Ragnheiður Ríkharðsdóttir, segir bæjarfélagið spara "á annan tug milljóna á ári."
Þetta er aldeilis frábært: Bæjarfélagið græðir, Nýsir græðir, allir græða! Alveg eins og Tony Blair sagði í Bretlandi og segir jafnvel enn um einkaframkvæmd af þessu tagi. Verst er að allar rannsóknir benda í aðra átt. Athygli vekur að eitt bæjarfélag sker sig úr hvað þessa stefnu áhrærir...

Lesa meira

FRÁ SAMKEPPNI TIL FÁKEPPNI – KRISTÍN Í RIMA APÓTEKI OG PRÓFESSOR HALL

...Vatnalög ríkisstjórnarinnar, sem ganga út á að styrkja eignarréttarákvæði í landslögum og búa í haginn fyrir einkavæðingu á vatni í framtíðinni, er nýjasta dæmi um hvert ríkisstjórnin vill stefna ...kannski er það svolítið skondið að það skulum vera við í VG, sem höfum sterkastar taugar til einstaklingsframtaks á borð við Kristínar í Rima Apoteki. Það skyldi þó aldrei vera, þegar allt kemur til alls, að Vinstrihreyfingin grænt framboð sé flokkur einstaklingsframtaksins, flestum öðrum flokkum fremur nú um stundir? Við erum vissulega ...

Lesa meira

ÁHUGVERÐUR FYRIRLESTUR Á FÖSTUDAGSMOGUN

  
...Á vegum BSRB - og í tengslum við þetta vatnsátak - kemur hingað til lands prófessor við háskólann í Greenwich í Englandi, David Hall að nafni, og flytur fyrirlestur um hverjar afleiðingar hafa orðið af því að einkavæða neysluvatn þar sem slíkt hefur verið reynt. David Hall stýrir deild við háskólann í Greenwich sem hefur sérhæft sig í rannsóknum á skipulagsbreytingum innan almannaþjónustunnar. Miklivægt er að allir þeir sem koma nálægt ákvarðanatöku um framtíð vatnsbóla og vatnsveitna hér á landi kynni sér málflutning Davids Halls. Fyrirlestur hans er ...

Lesa meira

RÖDD SKYNSEMI OG SANNGIRNI ÚR HEIMI FASTEIGNAVIÐSKIPTA

Enn eina ferðina eru bankarnir byrjaðir að hamst á Íbúðalánsjóði. Að þessu sinni var það bankstjóri KB banka, Hreiðar Már Sigurðsson sem fékk keflið í hönd. Í fréttatíma Ríkissjónvarpsins sl. sunnudagskvöld úthúðaði hann Íbúðalánasjóði, kvað hann ekki standa við yfirlýsingar um "gagnsæi", bryti gegn EES reglum og væri almennt til óþurftar. Hallur Magnússon, frá Íbúðalánasjóði vísaði þessum fullyrðingum til föðurhúsanna á svipuðum nótum og oft áður og mjög í þeim anda sem gert hefur verið á þessari heimasíðu einnig. Allt var þetta semsé í farvegi sem orðinn er gamlakunnur. En Sjónvarpið lét ekki sitja við það eitt að tala við þessa tvo menn heldur snéri fréttastofan sér að þessu sinni einnig til fasteignasala, Ingibjargar Þórðardóttur. Hún rekur fasteignasöluna Híbýli. Hún benti á að væri það ekki fyrir tilvist Íbúðalánasjóðs væri hlutfall eignarhúsnæðis mun lægra hér á landi en raun ber vitni enda lægi í augum uppi að "þeir sem að minna mega sín og hafa lægri tekjur, þeir þurfa að njóta einhverrar ívilnunar." Það er rétt hjá Ingibjörgu Þórðardóttur að þetta ...

Lesa meira

Frá lesendum

ÍSLAND ER LAND ÞITT, ÞVÍ ALDREI SKAL GLEYMA …

… sem afhendir, ríkasta hluta þjóðarinnar auðlindir sínar á hverju hausti. Ísland er landið þar sem Skattsvikarar eru gerðir að Fjármálaráðherra og Forsætisráðherra. Ísland er land þar sem utanaðkomandi Seðlabankastjóri stakk uppá því að farið væri í að finna þýfið úr hruninu, en í staðinn var boðið uppá afslátt af gengi ef þýfið væri flutt heim. Ísland er landið þar sem einn af hugmyndasmiðum hrunsins og aðalráðgjafi Gamma var gerður að  ...
Monsieur le docteur Ralph

Lesa meira
Allt Frá lesendum

Fréttabréf

 

Frjálsir pennar

Jón Karl Stefánsson skrifar: UMSÁTRIÐ UM SIRTE: LOKAHNYKKUR NAUÐGUNARINNAR Á LÍBÍU

Oftast er dauði Muammars Gaddafis afgreiddur á svipaðan hátt og stríðið í Líbíu árið 2011. Á íslensku Wikipedia segir til dæmis: „Stjórn Gaddafi var steypt af stóli og Gaddafi flúði til Sirte en var þar handsamaður og drepinn af uppreisnarmönnunum“. Miðað við frásögn sem þessa mætti ætla að Gaddafi hafi falið sig fyrir almenningi, en hafi náðst og þá var sagan öll. En þetta er ævintýri. Hér verður rakinn hinn raunverulegi aðdragandi dauða Gaddafis og endaloka Jamahiriya stjórnarinnar í Líbíu. Notast er við fréttaskot frá ...

Lesa meira

Þórarinn Hjartarson skrifar: TYRKNESKUR ÞJÓÐRÉTTARGLÆPUR OG KÚRDÍSKAR VILLIGÖTUR

... Margir þeir aðilar sem fordæma innrásina „harma“ samtímis „brottköllun“ Trumps á bandarískum hersveitum við norðurlandamæri Sýrlands og boðað frekara brotthvarf herja þaðan. Margir þeir aðilar sem mótmæla nú, m.a. stjórnvöld Íslands, studdu loftskeytaárásirnar á Damaskus í fyrra og hafa aldrei mótmælt neinu í hernaðinum gegn Sýrlandi öðru en árásunum á Kúrda. Staðan í Norður-Sýrlandi er ekkert einföld. Fréttablaðið slær upp dag eftir dag: „Sýrlenski stjórnarherinn berst með Tyrkjum gegn Kúrdum.“ Það er mikill misskilningur. Ekki er um að ræða Sýrlandsher heldur leifar af hryðjuverkaher á snærum Tyrkja ...

Lesa meira

Kári: VALDHEIMILDIR ESB OG ORKUMÁL

... Þegar Evrópusambandið, og aðildarríki þess, „deila valdheimildum“ (shared comptetence) þá missa aðildarríkin jafnframt valdheimildir sínar [competence] til þess að setja lög og taka ávarðanir á viðkomandi sviði, þegar Evrópusambandið ákveður að setja reglur (reglugerðir, tilskipanir). Af þessu er strax ljóst að ríki heldur ekki áfram fullu valdi á sviði sem fellur undir „shared competence“ [eins og orka gerir eftir Lissabon-sáttmálann]. Í stuttu máli merkir það að tveir aðilar [ESB vs. aðildarríki] deila rétti til þess að setja lög og taka ákvarðanir á ákveðnum sviðum, en Evrópurétturinn er þó ríkjandi [kjósi Evrópusambandið að aðhafast ...

Lesa meira

Þórarinn Hjartarson: STRÍÐSÖFLUNUM MIÐAR BETUR Í NORÐRI EN SUÐRI

Átökin um hnattræn yfirráð nú um stundir einkennast annars vegar af mikilli alhliða drottnunarstöðu Bandaríkjanna og NATO-blokkarinnar – sem í krafti stöðu sinnar kalla sig „alþjóðasamfélagið“ – og hins vegar af hnignandi stöðu sömu blokkar. Efnahagsleg hnignun hennar (undanhald í keppninni um heimsmarkaðinn) samfara miklum hernaðaryfirburðum leiðir af sér þá miklu árásahneigð sem hún sýnir (sérstaklega Bandaríkin). Helstu stríð og stríðsógnir nútímans eru frá þessari blokk komnar, undir bandarískri forustu. Á 21. öldinni hafa ...

Lesa meira

Kári skrifar: ÍSLENSKT ÞJÓÐFÉLAG Í HELGREIP MAFÍUSTARFSEMI? - BANKAKERFI OG AUÐLINDIR - ORKUPAKKI 4

Þegar rætt er um orkumál þjóðarinnar er nauðsynlegt að gera það í alþjóðlegu samhengi – sem hluta af alþjóðlegri hagsmunabaráttu. Einn af verstu göllum Evrópusambandsins er mikill „frjálshyggjuhalli“ á ákveðnum sviðum. Hann birtist m.a. í afstöðu sambandsins til markaðsvæðingar og einkavæðingar.
Í stuttu máli felur markaðsvæðing í sér að ákveðin starfsemi er opnuð upp á gátt fyrir bröskurum og fjárglæframönnum, enda eru það þeir hópar sem helst hafa pólitísk sambönd, aðgang að fjármagni og geta nýtt sér tækifærin sem ...

Lesa meira
Allt Frjálsir pennar